Pnacza dyni

Doskonały pod względem technicznym i właściwie nie do prześcignięcia jest mechanizm czepny u wielu pnących roślin z rodziny dyniowatych (Cucurbitaceae). Współdziałanie specjalnych mechanicznych narządów poszukiwawczych i chwytnych z wymyślnym systemem impulsów i regulacji jest tak zdumiewająco eleganckim rozwiązaniem tego wcale niełatwego zadania, że przemysłowa mechanika precyzyjna i technika regulacji nie mają do zaoferowania nic podobnie efektywnego. Zadanie jest trojakiego rodzaju: najpierw roślina musi poszukać odpowiedniej podpory, potem musi się jej mocno uchwycić, a wreszcie zatroszczyć się o to, aby utworzone w ten sposób połączenie nie uległo przerwaniu wskutek mechanicznych naprężeń, spowodowanych wiatrem lub ruchami rośliny podpierającej. Podobnie jak samo zadanie, tak i rozwiązanie jest trzystopniowe. Najpierw, aby w ogóle znaleźć punkt oparcia, roślina systematycznie przeszukuje całe otoczenie. To zadanie wykonuje swego rodzaju wąs czepny, który na początku rośnie pionowo w górę, potem jednak zgina się, przybiera pozycję poziomą i zaczyna wykonywać okrężne ruchy, podobnie jak wskazówka zegara. U przedstawionej na fotografii Benincasa hispida z rodziny dyniowatych ten szukający podpory wąs osiąga długość tylko 15 cm. W strefie tropikalnej jednak żyją rośliny z obracającymi się pędami czepnymi długości l do 2 m. Z godziny na godzinę zmienia taka „macka” swoje położenie, penetrując przy tym talerzowatą powierzchnię średnicy 2-4 m – w poszukiwaniu punktu oparcia. Kiedy znajdzie odpowiednią podporę, przechodzi w ciągu paru sekund do następnej czynności: zaczyna ją oplatać.

Comments are closed.

Strony

Zobacz koniecznie

  • Konflikty spoleczneKonflikty spoleczne
    W latach trzydziestych XIX w. nasiliły się konflikty wewnętrzne w Brytyjskiej Ameryce Północnej, której formy ustrojowe, nakreślone jeszcze w 1791 r., stały się przestarzałe i nie odpowiadały potrzebom kraju. Na …
  • Wiedza informatycznaWiedza informatyczna
    Ludzie młodzi zadają sobie obecnie pytanie dotyczące tego w jaki kierunku powinni się obecnie szkolić, aby móc znaleźć dla siebie pewną pracę. Trudno jest odpowiedzieć na to pytanie jednak można …